|
Watermolens
In de middeleeuwen lagen aan de Jansbeek een tiental watermolens
waarvan nu nog één molen, De Witte Molen van omstreeks 1470 en van
bovenaf gerekend de vijfde molen, bewaard is gebleven. Er is nu een
bezoekerscentrum in gevestigd.
Waar ooit de stadsmuren een beschermende ring om de binnenstad vormden
liggen nu de Eusebius-, Velper- en Janssingels. Wel zijn in de
Arnhemse binnenstad een paar middeleeuwse huizen bewaard gebleven
zoals het 14e-eeuwse Notarishuis aan de Bakkerstraat 19, het St.
Peters Gasthuis met gotische gevel aan de Rijnstraat 71 en het
Presickhaeffs Huys uit de vroege 15e eeuw aan de Kerkstraat 19. Aan de
Rijnstraat zijn 39 historische kelders uit de 13e, 14e en 15e eeuw
onlangs in oude glorie hersteld. De diverse kelders zijn met elkaar
verbonden en middels een drietal ingangen voor het publiek
toegankelijk gemaakt.
Van iets latere datum (1545) dateert het Maarten van Rossumhuis, ook
wel Duivelshuis genoemd op de hoek van de Koningsstraat en
Walburgstraat. In dit fraaie renaissance bouwwerk dat een geheel vormt
met het moderne stadhuis zetelt de huidige gemeenteraad. In de 16e
eeuw resideerde in dit Duivelshuis de geduchte veldheer Maarten van
Rossum die de troepen van Graaf Karel van Gelre in de Gelderse
vrijheidstrijd aanvoerde. Niet ver van het Duivelshuys op de hoek van
de Markt en de Turfstraat ligt de Stadswaag uit 1761-1768.
Eusebiuskerk
Er tegenover staat echter de grootste blikvanger van de
Arnhemse binnenstad: de 93 meter hoge Eusebiustoren. De Grote- of
Eusebiuskerk is een kruisbasiliek in Nederrijns-laatgotische stijl die
tussen 1452 en 1650 werd gebouwd op de plaats van de vroegere St.
Maartenskerk. In 1470 was het middenschip klaar, maar de toren
bereikte pas tussen 1650 en 1651 zijn uiteindelijke hoogte van 93
meter. Net als de rest van het centrum werd ook de Eusebiustoren in
september 1944 tijdens de slag om Arnhem verwoest. De toren werd
herbouwd tussen 1956 en 1964 en bij de recente restauratie voorzien
van een moderne glazen panoramalift die geruisloos naar de Belvedère
op 73 meter hoogte voert. Het Eusebiuscarillon met 53 klokken en een
totaal gewicht van 50.000 kilo is het meest omvangrijke van Europa.
Slag om Arnhem
In het kader van de Operatie Market Garden landden op 17 september
1944 10.000 Poolse en Britse parachutisten op de heide bij Ede,
Wolfheze en Heelsum. De bedoeling was door te stoten naar de Arnhemse
Rijnbrug om daar een bruggenhoofd te vormen in het kader van de
geallieerde opmars. Door onverwacht felle tegenstand van de Duitsers
slaagden slechts 600 man onder leding van Luitenant Kolonel John Frost
erin de brug te bereiken. Na 4 dagen van bittere strijd waarbij de
binnenstad van Arnhem geheel verwoest werd moesten Frost en zijn
overlevende manschappen zich overgeven. In de nacht van 21 september
wisten slechts 3000 man van de 10.000 die aan Operatie Market Garden
waren gevonden zich aan de overkant van de Rijn in veiligheid te
brengen. Op het Airborneplein, in de volksmond de Berekuil genoemd,
bevindt zich het Airborne Monument ter herinnering aan de Slag om
Arnhem.
|
de VVV, diverse boekhandels en rijwielzaken 
De
routes